Wielkanoc w lżejszej, zdrowszej odsłonie. Tradycja z nutką nowości w przepisach kulinarnych

opr. Maria Zdrojewska
Wielkanoc:  żurek z jajkiem
Wielkanoc: żurek z jajkiem 123RF
Wielkanoc kojarzy nam się z obfitością i zwykle tak właśnie wygląda stół w trakcie tych świąt. Wielkanocny stół zastawiony jest półmiskami z jajkami w majonezie, sałatką jarzynową, pasztetem czy białą kiełbasą. I oczywiście ciastem. Niestety, choć są to potrawy bardzo smaczne to również dość kaloryczne.

W czym znajdziesz wielkanocne kalorie?

Mała łyżeczka majonezu to 166 kalorii. Sto gramów ma ich aż 663. Jedno jajko w majonezie to ok. 180 kcal, natomiast dwieście gramów sałatki jarzynowej w majonezie - 300 kcal. Tyle samo może mieć sto gramów pasztetu wieprzowo-wołowego. Sto gramów białej kiełbasy to 275 kcal, a przecież kawałek, po który sięgamy zwykle, waży dużo więcej. Babka piaskowa - 1 kawałek (ok. 60 gramów) ma 250 kcal; mazurek kajmakowy z bakaliami 250 kcal. Szacuje się, że tylko w czasie wielkanocnego śniadania statystyczny Polak spożywa 1500 kcal. A co z resztą dnia?

Efekt rozsmakowania się w tak kalorycznym menu jest dosyć łatwy do przewidzenia. Często żegnamy Wielkanoc uczuciem przejedzenia, bólem brzucha, wzdęciami, gazami czy innymi przykrymi dolegliwościami trawiennymi. Przybywają też kilogramy, które potem trudno zgubić. Teoretycznie zapobiec im może umiar, ale umiar nie jest dobrze widziany przy świątecznym stole.

Oczywiście nikogo nie namawiamy, aby w święta się odchudzać, ale warto zadbać, aby nie cierpieć po odejściu od stołu.

Świąteczna wersja light to rozsądna propozycja na Wielkanoc. Smaczne będą na przykład jajka w dietetycznych odsłonach, np. jajeczne muffiny z papryką, szpinakiem i cukinią, w formie sałatki z gotowanym brokułem, fetą, czerwoną cebulą i pestkami słonecznika lub faszerowane pastą z awokado, szczypiorku, suszonego pomidora i kiełków rzodkiewki z dodatkiem jogurtu greckiego i pieprzu.

Chudsze zamienniki w tradycyjnej sałatce warzywnej.
Jeśli zaś nie wyobrażamy sobie świąt bez klasycznej sałatki warzywnej to warto pamiętać, by oprócz gotowanych warzyw znalazł się tam również ogórek kiszony, cebula i jabłko, a majonez częściowo zastąpmy jogurtem.

W ramach eksperymentów kulinarnych można upiec wegetariański pasztet.
- Pasztety z warzyw i kasz są nie tylko zdrowe, ale i bardzo sycące. Mają też zdecydowanie mniej tłuszczu niż ich mięsne odpowiedniki. Na blogach kulinarnych znajdziemy wiele sprawdzonych i pysznych przepisów. Szczególnie polecam wersję na bazie roślin strączkowych takich jak fasola, ciecierzyca lub soczewica ze względu na dużą ilość białka. Dzięki temu jest on nie tylko smaczny, ale i bardzo sycący. Taki pasztet proponuję nie tylko „od święta”, ale i na co dzień jako smaczną i zdrową alternatywę dla mięsa - mówi Natalia Chybzińska, detetyk firmy Kukuła Healthy Food.

Żurek, żur, barszcz biały

Na Wielkanoc nie może ich zabraknąć. Która z tych zup gości na waszym stole? Żur, żurek czy barszcz biały podobnie wyglądają, smakują, a nawet pachną, ale to inne zupy. Dokładnych definicji jest tyle, ile książek lub stron poświęconych gotowaniu. Według jednej z nich, żurek jest przygotowywany na zakwasie żytnim, a barszcz biały na zakwasie pszennym. Dzięki temu barszcz biały jest odrobinę delikatniejszy, bo zakwas na żurek musi być mocno doprawiony.

A jaka jest różnica między żurem a żurkiem? Ten pierwszy to gęsta zupa przygotowywana z zakwaszonej (żytniej) mąki razowej, mąki owsianej albo mąki gryczanej. Gotowany na wędzonce ma dość kwaśny smak, a dodatek stanowią ziemniaki i wędzona kiełbasa. Przyprawiony jest dużą ilością czosnku z liściem laurowym, angielski i nie jest zabielany. Żurek to lżejsza wersja żuru.

Co region to inny żurek
W wielu regionach można zetknąć się z różnymi jego odmianami. Można go przygotować na wywarze warzywnym lub mięsnym (podstawą są kiełbasy i wędzonki). Potem zaczynają się regionalne różnice. Na przykład żurek świętokrzyski podaje się z jajkiem pokrojonym na cztery części, chrzanem i bułką, ozdobiony koperkiem. Natomiast na Kujawach i Mazowszu oraz położonym tam regionie Kurpi prym wiedzie tradycyjny żurek z białą kiełbasą i jajkiem - serwuje się go w wydrążonym chlebie lub bułce. Z kolei Benedyktyni w Tyńcu podają żurek z kiełbasą i twarogiem. Na Podhalu najbardziej znana jest tradycyjna wersja tej zupy na zakwasie z kiełbasą wiejską i majerankiem oraz dodatkiem wędzonego oscypka.

A czym charakteryzuje się żurek żeniaty? Ta śląska wersja żurku jest bardzo sycąca - przyrządza się go na bazie wędzonych żeberek i wędzonego boczku, a podaje się z ziemniakami i kiełbasą.

Idealny zakwas
Podstawą żuru jest zakwas. Oczywiście najlepiej przygotować go samemu. Mamy wtedy pewność, że jest zdrowy i nie zawiera sztucznych dodatków. Często spotykamy się ze sporami dotyczącymi rodzaju mąki odpowiedniej do idealnego zakwasu. Nie ma jednej konkretnej odpowiedzi, ponieważ w każdym regionie przepis jest inny.

Jaka kiełbasa do żurku?
W tradycyjnej wersji żurku nie może zabraknąć białej kiełbasy. Zamiennie można też użyć kiełbasy wiejskiej, śląskiej, myśliwskiej lub jałowcowej. Oprócz ulubionej kiełbasy do żurku powinno się także dodać wędzonki, np. kawałek boczku - nada wielkanocnej zupie wyjątkowy smak i aromat.

Bez względu na to, jaki żurek przygotowujemy, musimy pamiętać o składnikach najwyższej jakości. Warto zwrócić uwagę na jakość mięsa i wędlin, których używamy.

Zupa bez mięsnych dodatków
Dla tych, którzy uwielbiają zupy i nie wyobrażają sobie Wielkanocy bez żurku lub białego barszczu, ale chcieliby wersję bezmięsną, polecamy ugotowanie go na wywarze z dużej ilości warzyw takich jak marchew, por, pietruszka, seler i cebula.
Pod koniec gotowania dorzućmy 2 ząbki czosnku i łyżkę świeżo utartego chrzanu, które posiadają nie tylko właściwości antybakteryjne oraz przeciwzapalne, ale dodatkowo „podkręcą” smak wywaru.

Świąteczne jedzenie na odporność

Jeśli zdecydujemy się na bardziej tradycyjne śniadanie to dla równowagi w święta przygotujmy lekki obiad i wykorzystajmy do niego składniki, które wzmacniają odporność. Dobrym wyborem będzie pieczony lub gotowany na parze łosoś lub dorsz, który jest dobrym źródłem witaminy D. Dla tych, co nie przepadają za rybami alternatywą może być pierś indyka lub udziec wołowy.

Ryby i mięsa warto przyprawić kurkumą, imbirem, szałwią, tymiankiem, bazylią i oregano, które mają silne właściwości antybakteryjne i przec

Tokio Raport - rozmowa z Karoliną Pęk

Wideo

Materiał oryginalny: Wielkanoc w lżejszej, zdrowszej odsłonie. Tradycja z nutką nowości w przepisach kulinarnych - Dziennik Bałtycki

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie