Mieszkanka Straszyna Marta Zwarycz o swojej pasji, którą jest ludowe malarstwo z Ukrainy [ZDJĘCIA]

Anna Gawrońska
Marta Zwarycz pochodzi z Drohobycza na Ukrainie, obecnie mieszka w Straszynie. Zawodowo zajmuje się architekturą i projektowaniem, z pasji jest malarką. Tworzy obrazy w stylu petrykiwskim. Prace Marty Zwarycz można było obejrzeć m.in. na wystawie w Gdańsku Brzeźnie “Kolor to życie” i w Muzeum Etnografii w Parku Oliwskim oraz w Straszynie w ramach wystawy “Pociąg do sztuki”.

Urodziłaś się w Drohobyczu. Jest to miasto znane Polakom.

- Tak, urodził się tam znany pisarz i grafik, zasymiliwany Żyd Bruno Schulz. Mamy również dużo imprez nawiązujących do części naszej kultury jaką jest Polska, ponieważ łączy się tam kilka kultur.: ukraińską, polską i żydowską. Co dwa lata organizowany jest Festiwal Bruno Schulza.

Ukończyłaś technikum plastyczne?

- Skończyłam technikum na specjalności malarstwa petrykiwskiego, czyli w dosłownym tłumaczeniu malowania na drewnie. Jest to znane malarstwo ludowe, które pochodzi z obwodu Dniporopetrowkiego, z wioski Petrykiwka. Stąd ta nazwa. W czasach, gdy powstawało to malarstwo ludzie mieszkali w chatach z gliny ze słomianym dachem. Malarstwo było użyteczne. Talerze, dzbanki, stare skrzynie, rzeczy codziennego użytku. Murowane piece z gliny, były pomalowane wapnem na biało, żeby potem mogły na nich pojawić się malowidła. Farby były robione z naturalnych pigmentów. Na początku barwy nie były intensywne, ponieważ były naturalnego pochodzenia. Szczególnym narzędziem do malowania był palec, który służył do malowania kwiatów np. malwy, maków. Palcem są malowane większe kompozycje, które charakteryzują się grubszą kreska.

Zobacz: 100 budek lęgowych na 100-lecie niepodległości

Ciekawy sposób malowania...

- W malarstwie petrykiwskim znajdziemy wiele charakterystycznych elementów. Narzędziem była także obcięta pod kątem 45 stopni, wysuszona trzcina. Malowano nią mniejsze kwiaty, liście. Pędzle robiono także z kotów, ale spokojnie zwierzętom krzywda się nie działa. U kota dachowca sierść jest bardziej prosta i sztywniejsza. Delikatnie ścinano ją z brzucha kota, później była suszona w książce żeby wysuszyła się z tłuszczu zwierzęcego. Następnie robiono z niej pęczek i zbierano puch, żeby dostać się do tej szorstkiej sierści kota. Toczono go w formie wałka i nasadzano na drewno. Taki rodzaj pędzla służył do robienia tak zwanych ziarenek, gałęzi, łączenia całej kompozycji, czyli elementów zawierających cienką kreskę.

Przeglądając obrazy malarstwa petrykiwskiego można zauważyć, że dominującą tematyką są kwiaty.

- Zgadza się. Tematyka w głównej mierze to kwiaty, rośliny. Zwłaszcza na początku, gdzie dominowała natura. Potem zaczęły pojawiać się zwierzęta, pejzaże, a pod koniec XIX wieku również portrety. Malarstwo petrykiwskie może wydawać się prymitywne, ale tak nie jest. Na przykład malarstwo kaszubskie jest bardziej schematyczne, a w petrykiwce nie mamy ograniczeń w barwach, wzorach. Można łączyć i używać wiele kolorów. Jest jedna główna zasada. Nie można poprawiać już namalowanych kresek. Pędzel zamaczamy najpierw w głównej barwie, a końcówkę pędzla maczamy w innym kolorze po to, aby po przeciągnięciu pędzla pozostał gradient. Tylko mistrzowie i mistrzynie potrafią tak to poprawić, żeby wyglądało naturalnie, dlatego zaleca się nie poprawiać swoich obrazów. Ponadto malarstwo petrykiwskie rozwinęło się wraz z rozwojem ludu. Im bardziej lud poznawał nowe technologie, tym technika malarstwa szła także do przodu.

Zobacz: Pruszcz Gdański: W niedzielę Wieczór Kultury Francuskiej. Będziemy świętować Beaujolais Nouveau

Dlaczego zainteresowałaś się tego typu sztuką?

- Artysta w malarstwie petrykiwskim może przede wszystkim się rozwijać. Uczy się łączenia różnych kolorów i kształtów. Można malować portrety, pejzaże. Dostałam kiedyś zlecenie na namalowanie portretu dziewczynki, ale do niego miały być domalowane kwiaty. I właśnie to w malarstwie petrykiwskim jest najtrudniejsze, żeby kilka technik malarskich połączyć w jednym obrazie.

Malarstwo petrykiwskie jest nadal popularne na Ukrainie?

- Oczywiście. Malarstwo petrykiwskie jest kulturą, która jest kultywowana do dzisiaj. Dzieci od najmłodszych lat uczą się malować, a w każdym domu w tym regionie są elementy tego malarstwa. Istnieją też fabryki, w których produkowane są rzeczy codziennego użytku z malowidłami w stylu petrykiwskim. Niektóre starsze mistrzynie do teraz mieszkają w glinianych chatach, które są wymalowane w petrykiwce.

Ukraiński styl malarski, petrykiwski został w 2012 roku uznany jako światowe dziedzictwo ludowe.

ZOBACZ TEŻ: Wydarzenia, które odbyły się w ciągu minionego tygodnia

Wideo

Komentarze 1

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

A
Artysta
Niespotykane dziś malarstwo! Super połączenia, czuć ludowy klimat.
Dodaj ogłoszenie